Archive for the ‘Delen van een overzicht ’94’ Category.

Delen van een overzicht


De Waag – Leiden

29 januari t/m 6 maart 1994

Delen van een overzicht

De Waag – Leiden

29 januari t/m 6 maart 1994

Publicatie bij de tentoonstelling

Delen van een overzicht vormt de eerste tentoonstelling in een reeks die het Centrum Beeldende Kunst in 1994 in de Leidse Waag zal organiseren. Uitgangspunt vormt de – al eeuwenoude – relatie tussen kunst en wetenschappelijk onderzoek, waarbij de nadruk ligt op hedendaagse kunstenaars die de wetenschap niet alleen als inspiratiebron gebruiken, maar ook zelf als wetenschapper te werk gaan of kunst maken die sterk gerelateerd is aan de externe werkelijkheid.


Robbert Ritmeester zijn interesse gaat niet zozeer uit naar wetenschappelijke resultaten als wel naar de weg die de wetenschapper aflegt op zoek naar antwoorden op zijn vraagstuk. Hij is nieuwsgierig naar de drijfveren van onderzoekers, deelt hun honger naar kennis en behoefte aan antwoorden.
Leidraad is het (geromantiseerde en inmiddels achterhaalde) geloof van wetenschappers dat zij een definitieve beschrijving van de wereld en kosmos zouden kunnen geven. Ritmeesters foto’s van trotse astronomen bij hun imposante machines spreken boekdelen. Ook de verstilde werelden van oude bibliotheken, de bolwerken voor kennis, de magazijnen vol argumenten en bewijsstukken, spelen een belangrijke rol in deze tentoonstelling.


De objecten van Ritmeester variëren zowel in formele zin als in techniek, maar altijd blinken ze uit in een hoge mate van ambachtelijkheid, een perfecte bewerking van materialen en in hun sterke vormentaal. Hoewel ze alle als afzonderlijke objecten gezien moeten worden, zijn ze tevens onderdeel van het geheel. Het werk De dertig dichtstbijzijnde sterren en hun afstanden in lichtjaren is op zichzelf al een museumopstelling, compleet met tekstuitleg en suppoost. Ook het beeld Studeervertrek wordt gepresenteerd op een sokkel, het bad daarmee reducerend tot museumstuk, waarbij we niet verbaasd zouden zijn als ernaast een tekstkaartje hing met de naam van de bezitter die gewoon was in dit bad zijn gedachten te ordenen. Want altijd in zijn objecten kijkt de mens om de hoek, soms daadwerkelijk aanwezig (als suppoost gegoten in polyester) soms ook onzichtbaar zoals bij het Studeervertrek of in de foto’s van Engelse bibliotheken.

Ritmeesters drang naar grip op de werkelijkheid uit zich ook in de documentaire aanpak. Als een fotograaf die gewapend met zijn camera per definitie een beetje buitenstaander zal blijven, zo anoniem wil hij als kunstenaar zijn: niet als iemand die uitdrukking geeft aan zijn meest individuele emoties, maar als een observator die op zoek is naar de relatie tussen mensen en dingen, die in de voetsporen van wetenschappers treedt. Hiermee balanceert hij op het kruispunt van subjectiviteit en objectiviteit, want zoals kunst nooit bestaan heeft zonder context – en dus een bepaalde mate van objectiviteit in zich heeft -, zo bestaat er geen wetenschap waarin intuïtieve verbeelding geen enkele rol speelt. In Delen van een overzicht reist Robbert Ritmeester wetenschappers achterna. Maar waar bij wetenschappers de resultaten van een anonieme geldigheid zijn, daar getuigen zijn objecten van een eigen artistieke waarde.

Nicole Roepers – CBK Leiden

Leidsdagblad

 

Leidsdagblad 29 januari 1994

Door: Onno Schilstra

Delen van een overzicht
De Waag – Leiden

Delen van een overzicht

Delen van een overzicht
De Waag – Leiden
29 januari t/m 6 maart 1994

Delen van een overzicht

Uitwisseling over de aanstaande tentoonstelling – 3 januari 1994

 

Beste,
Het is misschien al een beetje laat (gelukkig Nieuwjaar!) om nog met een paar ideeën over kunst en wetenschap te komen maar bij deze dus als nog. Ik hoop dat je: er nog wat aan hebt. Zeker als wetenschap de invalshoek voor dit jaar is wil ik je duidelijk maken dat het mij niet gaat om de wetenschap zelf. Of om de wetenschappelijke resultaten. Wat mij interesseert zijn de drijfveren. De nieuwsgierigheid; de behoefte om er achter te komen hoe de wereld in elkaar steekt. De behoefte naar antwoorden.

Op die manier is ontdekt en afgesproken wat luchtdruk is en graden Celsius zodat we kunnen zeggen:”water kookt bij honderd graden. In Amsterdam kookt het bij honderd graden en dat doet het ook in Tokyo, onafhankelijk van wie de ketel op het vuur zet”. Het maakt allemaal niet uit. De zaak is volkomen verifieerbaar en iedereen die beweert dat het anders is kan op zijn kop gaan staan maar krijgt geen gelijk.

In de kunstwereld is echter weinig verifieerbaar en op je kop gaan staan kan zeker geen kwaad: het is maar wie er in geloofd en hoe hartstochtelijk. Kortom, het maakt veel uit wie de ketel op het vuur zet. Je zou zelfs kunnen stellen dat wetenschap objectiviteit nastreeft en kunst subjectiviteit.
Continue reading ‘Delen van een overzicht’ »